این پژوهش با هدف بازشناسی و تحلیل نظاممند سازههای معنایی مفاهیم «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم انجام شده است. برای دستیابی به این هدف، هفت کلیدواژهی محوری «عفو»، «صفح»، «غفران»، «تجاوز»، «محو»، «ستر» و «تکفیر» با بهرهگیری از روش تحلیل شبکهای معنایی، مورد بررسی قرار گرفتند. دادهها با اتکا بر منابع لغوی، تفسیری و بافتهای کاربردی آیات، به روش توصیفی-تحلیلی استخراج و واکاوی شدند. یافتهها نشان میدهد که این واژگان، ضمن قرارگیری در یک دایره و شبکه معنایی واحد، از سلسلهمراتب مفهومی و کارکردی متمایزی برخوردارند: «عفو» به گذشت ارادی و اسقاط مجازات، «صفح» به اعراض و رویگردانی همراه با ترک مؤاخذه، «غفران» و «تکفیر» به پوشاندن گناه با تأکید بر وجه پاداش الهی، «تجاوز» به گذر از گناه، «محو» به محو و نابودی کامل اثر گناه، و «ستر» به پوشش محض بدون دلالت بر بخشش اشاره دارد. در نتیجه، این پژوهش با کشف شبکهای منسجم و سلسلهمراتبی از مفاهیم مرتبط با تفاهم و آشتی، هم به غنای مطالعات تفسیری و معناشناختی قرآن یاری میرساند و هم با ترسیم نقشهای دقیق از کنش اجتماعی گذشت، دلالتهای کاربردی مهمی برای تنظیم روابط انسانی و تعمیق ساحت معنوی و پایهای نظری برای تنظیم مناسبات اخلاقی، تربیتی و اجتماعی ارائه میدهد.
عشریه, رحمان و باکویی, مهدی . (1405). سازههای معنایی فرهنگ «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم باتکیه بر تحلیل شبکهای. مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه, (), -. doi: 10.22034/scs.2026.74375.1486
MLA
عشریه, رحمان , و باکویی, مهدی . "سازههای معنایی فرهنگ «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم باتکیه بر تحلیل شبکهای", مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه, , , 1405, -. doi: 10.22034/scs.2026.74375.1486
HARVARD
عشریه, رحمان, باکویی, مهدی. (1405). 'سازههای معنایی فرهنگ «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم باتکیه بر تحلیل شبکهای', مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه, (), pp. -. doi: 10.22034/scs.2026.74375.1486
CHICAGO
رحمان عشریه و مهدی باکویی, "سازههای معنایی فرهنگ «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم باتکیه بر تحلیل شبکهای," مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه, (1405): -, doi: 10.22034/scs.2026.74375.1486
VANCOUVER
عشریه, رحمان, باکویی, مهدی. سازههای معنایی فرهنگ «تفاهم و آشتی» در قرآن کریم باتکیه بر تحلیل شبکهای. مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه, 1405; (): -. doi: 10.22034/scs.2026.74375.1486
)